“WE BESCHIKKEN ZEKER OVER DE TROEVEN OM TESLA NAAR VLAANDEREN TE HALEN"

Interview met Peter Demuynck, nieuwe directeur van Agoria Vlaanderen

The king is dead, long live the king! Aan het hoofd van Agoria Vlaanderen staat sinds 1 januari een nieuwe directeur: Peter Demuynck. Werkzaam geweest bij onder meer het Amerikaanse IT-bedrijf Comshare en het Oostenrijkse Omricon, waarvoor hij in Houston de Amerikaanse activiteiten moest opstarten, hecht de nieuwe kapitein zeer veel belang aan de internationale uitbouw en uitstraling van onze industrie. Toch even voor alle duidelijkheid: met Wilson De Pril gaat het zeer goed. Hij zal gaan genieten van een welverdiend pensioen. We wensen hem bij deze nog het allerbeste toe!

 

In zijn afscheidsinterview gaf Wilson De Pril aan dat er op het vlak van Onderwijs 4.0 nog veel werk op de plank ligt. Hij wil ook dat de Vlaamseregering meer vaart maakt met haar programma Radicaal Digitaal. Zijn dat ook uw speerpunten?

Peter Demuynck: “De financiële crisis had de interesse in de maakindustrie wat aangewakkerd, zowel bij het brede publiek als bij de politiek. Dat effect is nu weer weg, en dat is jammer, gezien het enorme economische en maatschappelijke belang van de industrie voor Vlaanderen. Het is namelijk de maakindustrie die met antwoorden zal komen op grote hedendaagse vraagstukken zoals veiligheid, gezondheid, mobiliteit en milieu. Dat beseffen nog te weinig mensen.
De maakindustrie sleept zeer onterecht een vuil en oubollig imago met zich mee, iets waarin dringend verandering moet komen. Het is daarom een van mijn prioriteiten om ervoor te zorgen dat de appreciatie voorde industrie breder wordt gedragen, anders dreigt de instroom van jonge, technische profielen in het gedrang te komen.
Voorts klopt het dat niet alleen onze bedrijven maar ook de overheid zwaar op digitalisering moet inzetten als onderdeel van innovatie. Ambitieuze projecten die te maken hebben met slimme mobiliteit of een gezondheidszorg op basis van big data, verzameld door smart watches of andere, soms nog te ontwikkelen gadgets, zouden de industrie een enorme boost geven."

Is er om de industrie in Vlaanderen te verankeren niet eerst een ondernemingsvriendelijk(er) klimaat nodig?

Peter Demuynck: “Er gaapt nog altijd een loonkloof tussen ons en de concurrerende landen, maar die is men aan het dichten. Dit neemt niet weg dat we er bij de overheid op zullen blijven aandringen om de kosten in het algemeen want het gaat bijvoorbeeld ook over de prijs voor energie meer te laten dalen. We zullen eveneens blijven ijveren voor een vereenvoudiging van de vennootschapsbelasting die idealiter naar een niveau van ongeveer 20% moet. Daarnaast zie ik het als een belangrijke taak van Agoria om via specifieke clubs die zijn gebouwd rond strak afgebakende sectoren, zoals foodprocess om maar één voorbeeld te noemen, internationaal ondernemen te faciliteren. De mate waarin je internationaal meetelt, is indicatief voor de gezondheid van de sector of een economie. In die zin stemt het tot tevredenheid dat 50% van de Vlaamse export op naam komt van de technologische industrie."

Mogen we dromen van een Tesla-fabriek in Vlaanderen of liggen de kaarten daarvoor nog niet goed genoeg?

Peter Demuynck: “Vlaanderen beschikt over zeer bekwame mensen met een grote knowhow. We staan ook sterk in onderzoek en ontwikkeling, hoewel met name het academische onderzoek naar onze mening op dit moment nog te weinig vraaggestuurd is. Maar dat is een andere zaak. Indien de overheid ervoor zorgt dat we fiscaal en qua kosten meer concurrentieel worden, kunnen we dus nogal wat troeven op tafel leggen. In het specifieke geval van Tesla hebben we het extra historische voordeel dat de automotive value chains goed zijn ontwikkeld én wat finaal misschien wel de doorslag zou kunnen geven dat we op het gebied van batterijproductie mee aan de top staan. Tesla heeft ons in ieder geval bevestigd dat Vlaanderen in hun shortlist is opgenomen."

"In het geval van Tesla hebben we het extra historische voordeel dat de automotive value chains goed zijn ontwikkeld én wat finaal misschien wel de doorslag zou kunnen geven dat we op het gebied van batterijproductie mee aan de top staan."

Moeten we überhaupt inzetten op het aantrekken van multinationals waarvan we horen dat ze hun toeleveranciers vaak weinig marge gunnen en die bovendien op elk moment kunnen wegtrekken?

Peter Demuynck: “Dat vind ik een perfide redenering. Hoewel multinationals voor duizenden jobs instaan, innovatie stimuleren en in belangrijke mate toegevoegde waarde creëren, hoeven we hen niet aan te te trekken omdat het gevaar bestaat dat ze uiteindelijk opnieuw andere oorden opzoeken. Nee, het staat buiten kijf dat ze een zegen zijn voor een economie. Ik heb trouwens de indruk dat de relatie tussen multinationals en hun toeleveranciers aan het veranderen is, en evolueert in de richting van een partnership. Big data spelen daarin mee."

Big Data, u laat de term zelf vallen. Dan komen we al snel bij Industry 4.0, dé hype van het moment. Wat kan dit concept de maakindustrie concreet opleveren?

Peter Demuynck: “Eerst dit: bedrijven hebben geen keuze, ze moeten mee in dit verhaal en in dat van onze transformaties als ze op lange termijn willen overleven. Weliswaar niet allemaal in dezelfde mate, maar je moet minstens openstaan voor trends zoals digitalisering, energiezuinig werken, flexibel inspelen op de wensen van de klant, human centered production ... Die mindset is onontbeerlijk. Ik wil er trouwens even op wijzen dat in de bedrijven die ons label 'fabriek van de toekomst' hebben gekregen de werkgelegenheid met 21% is gestegen! Om terug te keren naar uw vraag: van Industry 4.0 verwacht ik dat het een beweging van product naar dienst op gang zal brengen, waarbij de klant op basis van een stroom aan gedeelde informatie mee kan beslissen, om zo tot een meer gepersonaliseerd product te komen. De band tussen klant en toeleverancier zal op die manier hechter worden. Wie volgens de principes van Industry 4.0 werkt, wint sowieso aan efficiëntie, en zal ook minder grondstoffen verbruiken."

Hoe ziet u de job van operator evolueren? Want Industry 4.0 staat voor een digitale revolutie waarbij de processen steeds complexer worden.

Peter Demuynck: “Automatisering heeft de zware en repetitieve handelingen van de operator overgenomen. Dat is een goede zaak. Daarnaast heeft men CNC-sturingen volgestopt met kennis die vroeger bij de operatoren zat. Beide evoluties zorgen ervoor dat een operator andere competenties nodig zal hebben. Vandaar het belang van continu leren en bijscholing, maar dat alleen volstaat niet. Agoria pleit voor een hervorming van het onderwijs met een grondige aanpassing van het curriculum, maar wel met het behoud van strak afgebakende profielen, want we blijven een breed palet aan profielen nodig hebben."

Hoe kunnen we onze ervaren mensen langer aan het werk houden?

Peter Demuynck: “In het veld zijn al goede voorbeelden te vinden, bijvoorbeeld bij Picanol. Daar wordt de expertise van ervaren werknemers maximaal benut door hen te gebruiken voor het uitwerken van prototypes en proefopstellingen, en hen niet langer aan uitontwikkelde lijnen te zetten waar alles om tijd draait. Los daarvan denk ik dat het beter zou zijn mochten we net zoals in Nederland of in Zweden meer naar een lineaire afvlakking van de loonschaal gaan op het einde van een loopbaan." 

Inzetten op nieuwe trends zoals Industry 4.0 en 3D-printen vraagt om durf en visie. Is die voldoende aanwezig in Vlaanderen of zijn we te conservatief?
Peter Demuynck: “Vlaanderen barst van gedreven ondernemers die volop innoveren. Maar liefst 70% van de totale innovatie komt van onze bedrijven, en daarmee scoren we bij de hoogste in Europa. Het ontbreekt onze bedrijven dus zeker niet aan durf en visie, alleen kan er soms nog strategischer worden nagedacht over het businessmodel. Belangrijk is vooral dat er keuzes worden gemaakt. Of je nu kiest voor specialisatie of het aanbieden van een totaalconcept, de bedrijven die het moeilijk hebben, zijn vaak die waarin een duidelijke lijn ontbreekt. "

Tot slot: welke grote trends heeft de toekomst voor de industrie volgens u in petto?
Peter Demuynck: “Vandaag onderscheiden we in de industrie drie soorten bedrijven, namelijk ICT-bedrijven, maakbedrijven en zuivere dienstverleners. Die grenzen zien we nu al vervagen, en dat zal in de toekomst nog veel meer het geval zijn. Vandaag integreren maakbedrijven al volop ICT-systemen in hun productie, en de opkomst van big data zal maakbedrijven de kant van dienstverleners opduwen. In de toekomst zal er wellicht alleen nog sprake zijn van één grote nieuwe industrie met een sterke interactie tussen de verschillende afdelingen. Bij Agoria hebben we dat met een Engelse term Digital Business Industry genoemd. We zoeken nog naar een goed Nederlands equivalent. Als er ideeën zijn ..."